Bakırköy 7. Sulh Ceza Hâkimliği, yaklaşık 200 hesaba yönelik erişim engeli kararında dört gazeteci için farklı bir yöntem izledi. Kullanıcı adı değişikliğine karşı hesap kimlik numaraları da karara ekledi
Eylül ayından bu yana, çoğunluğu X’tekilerden oluşmak üzere yüzlerce sosyal medya hesabı hakkında erişim engeli kararı verildi. Gazetecilerin hesabı da bu süreçte engellenenler arasında yer alırken, bu kararlardan birine de Bakırköy 7. Sulh Ceza Hakimliği imza attı.
Hâkimlik, 30 Eylül tarihli kararında yaklaşık 200 hesabın erişime engellenmesine hükmetti. Ancak bunlar arasında yer alan ve dört farklı gazeteciye ait olan beş X hesabı için farklı bir yöntem izledi.
Kararda, hesapların büyük bölümünün yalnızca kullanıcı adları üzerinden erişime engellenmesi istenirken dört gazeteciye ait beş hesap için farklı bir yöntem izlendi. Esra Tokat (iki farklı hesabı), İrfan Değirmenci, Sarya Toprak ve Şirin Payzın’ın hesapları, kullanıcı adlarının yanı sıra X tarafından her hesaba özel olarak tanımlanan kimlik numaraları üzerinden de engelleme kapsamına alındı.
Bu ayrım, kararın uygulanma biçimi bakımından farklı bir sonuç doğuruyor.
Zira yalnızca kullanıcı adına yönelik engellemelerde, karar henüz uygulanmadan önce kullanıcı adının değiştirilmesiyle erişim engeli aşılabiliyor. Ancak kullanıcı kimlik numarası, hesabın değişmeyen tanımlayıcısı olduğundan, engelleme bu numara üzerinden uygulandığında kullanıcı adının değiştirilmesi erişim engelini aşmak için yeterli olmuyor.
TOPRAK: “HESABIMI NEDEN TEHLİKELİ GÖRÜYORLAR?”
Hesabı bu şekilde engellenen gazetecilerden BirGün gazetesi muhabiri Sarya Toprak, dijital alanda giderek ağırlaşan bir sansürle karşı karşıya olduklarını söyledi.
Hesaplarının engellenmesinin toplumun haber alma hakkına da müdahale olduğunu söyleyen Toprak, şöyle devam etti:
“Açıkçası iktidarın sosyal medya hesabımı neden bu kadar ‘tehlikeli’ gördüğünü anlamaya çalışıyorum. Muhtemelen medyanın büyük bir kısmı (maalesef buna muhalif basının bir kısmı da dahil) hak ihlallerini anlatmayı geçtim, LGBTİ+ kelimesini bile kullanmazken hâlâ bu konuda haberler yaptığım içindir.”
Gazetecilikten vazgeçmeyeceklerini söyleyen Toprak, “Toplumda rıza üretemiyorlar ve toplumun takip ettiği gazetecileri susturarak iktidarlarını sürdürebileceklerini sanıyorlar” dedi.
DEĞİRMENCİ: “SESİMİZİN ÇIKMASINI İSTEMİYORLAR”
X hesabı için kimlik numarasıyla birlikte erişim engeli istenen bir diğer gazeteci de İrfan Değirmenci.
Bunu “özel bir muamele” olarak yorumlayan Değirmenci, “Bize açık açık ‘biz senin üstüne beton dökmek istiyoruz, sesinin hiçbir şekilde çıkmasını istemiyoruz’ diyorlar. İktidar direkt olarak bunu söylüyor” dedi.
Bu şekilde gazetecilere bir bedel ödetildiğini söyleyen Değirmenci, “Topluma da bize ödettikleri bedeli gösterip ‘bak senin de başına gelir ha!’ diyorlar. Ancak X’ten yazmamı engelleseler ne olur? Evimin camını açıp mahalledeki komşulara bağırmamı nasıl engelleyecekler?” ifadelerini kullandı.
Hakikatin peşine düşmenin gazetecinin görevi olduğunu söyleyen Değirmenci, burada X’in rolüne de dikkat çekti. X’in, iktidarın arkasında olduğunu ve onunla iş birliği yaptığını kaydeden Değirmenci, şunları söyledi:
“Mevcut iktidar 25 yıldır görevde ve demokratik olmadığını da herhalde Türkiye'de herkes biliyordur. Yaptığı şeyler ortada. Ama burada iş birliği yapan X platformu ve onun sahibi Elon Musk var. Musk'ın şirketi X buna izin vermese, ‘hayır, ben ifade özgürlüğünü dünyanın her yerinde savunurum ve siz karışamazsınız’ dese… ancak demiyor.”
PROF. DR. AKDENİZ: “KENDİLERİNCE ÖNLEM ALIYORLAR”
Bilişim hukukçusu Prof. Dr. Yaman Akdeniz, X’in kimlik numaralarının erişim engeli kararlarında yer almasının yeni bir uygulama olduğunu ve daha önce kimlik numaralarının yer almadığını söyledi. Bu ek önlemin, kullanıcı adlarının değiştirilmesine karşı kendilerince yeni bir uygulama olduğunu söyleyen Akdeniz, "X’in kimlik numarası tabanlı engelleme yapıp yapmadığına dair ise elimizde bir bulgu yok” dedi.
Kararda kimlik numarasıyla birlikte erişim engeli talep edilen bir diğer hesap da Akdeniz’in kurucularından olduğu İfade Özgürlüğü Derneği’nin (İFÖD) EngelliWeb projesinin X hesabı.
Akdeniz, bu durum için “Biz hiç kullanıcı adı değiştirmedik. EngelliWeb’i ‘olağan şüpheli’ gibi görüp önceden aksiyon almışlar” dedi. Aksi takdirde, kararda yer alan hesapların hepsinde X kimlik numaraları yer alırdı, fakat 166 adresten sadece altı tanesinde kimlik bilgisi yer almaktadır dedi.
Son olarak Akdeniz, karara karşı yapılan itirazların reddediliğini ve Anayasa Mahkemesine başvuracaklarını ekledi.
