Yeni Parti Genel Başkan Yardımcısı Utku Çakırözer’in açıkladığı rapora göre, son 70 günde 25 gazeteci gözaltına alındı, 10 gazeteci tutuklandı, 2 gazeteci hakkında ev hapsi kararı verildi.
Yeni Parti Genel Başkan Yardımcısı Utku Çakırözer’in açıkladığı basın özgürlüğü raporuna göre, son 70 günde 25 gazeteci gözaltına alındı, 10 gazeteci tutuklandı, 2 gazeteci hakkında ev hapsi kararı verildi. Raporda, “Ailem Güvende” operasyonları ve fon krizine ilişkin haberlerin yanı sıra gazetecilerin sosyal medya paylaşımları ve haber sitelerine yönelik erişim engellerine dikkat çekildi.
Yeni Parti Genel Başkan Yardımcısı Utku Çakırözer, Türkiye’de ağustos ve eylül aylarında basın ve ifade özgürlüğü alanında yaşanan ihlallere ilişkin raporunu kamuoyuyla paylaştı. Rapora göre, son 70 günde 25 gazeteci gözaltına alındı, 10 gazeteci tutuklandı, 2 gazeteci hakkında ev hapsi kararı verildi. Gazeteciler aynı dönemde çok sayıda soruşturma, dava ve adli kontrol kararıyla karşı karşıya kaldı.
Çakırözer, gazetecilerin haberleri ve sosyal medya paylaşımları nedeniyle yargı süreçlerine maruz bırakıldığını, haber siteleri ile sosyal medya hesaplarına yönelik erişim engellerinin de arttığını belirtti. Çakırözer, iktidarın “Ailem Güvende” operasyonları ile fon krizine ilişkin haberlerin gazetecilere yönelik baskıların gerekçesine dönüştüğünü savundu.
Çakırözer, “Sansür ve yargı baskısı artık istisna değil, sistematik bir yönetim biçimine dönüşmüş durumda” dedi. Fon krizine ilişkin haberler nedeniyle gazetecilerin hedef alındığını öne süren Çakırözer, basın özgürlüğünün demokrasinin temel koşullarından biri olduğunu ifade etti.
GAZETECİLER HAKKINDA TUTUKLAMA VE ADLİ KONTROL KARARLARI
Çakırözer’in raporuna göre gazeteciler, adli yılın başladığı eylül ayında en az 50 kez hâkim karşısına çıktı. Ağustos ve eylül aylarında gazeteciler hakkında gözaltı ve tutuklama kararlarının yanı sıra çeşitli adli kontrol tedbirleri uygulandı.
Gazeteciler Oya Lale Özan Arslan ve Ali Tarakçı sosyal medya paylaşımları, Tuğba Tekerek ise “Ailem Güvende” operasyonu kapsamında tutuklandı. Selahattin Günday ve Fatih Ergin de eski MİT görevlisi Kaşif Kozinoğlu’nun ölümüne ilişkin yürütülen soruşturma kapsamında tutuklandı.
Bolu Gündem Gazetesi İmtiyaz Sahibi ve Genel Yayın Yönetmeni Hüseyin Aykan, devletten kiralanan bir alanı işleten firmanın ziyaretçilerden tarifede belirtilen ücretin üzerinde para aldığı iddiasına ilişkin haberi nedeniyle tutuklandı.
Aydın Denge Gazetesi’nin sosyal medya hesabından Gülşen Erdoğan’ın ölümünün “Erdoğan vefat etti” başlığıyla duyurulmasının ardından “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” suçlamasıyla soruşturma başlatıldı. Gazetenin temsilcisi Emin Aydın, Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Yeşim Ülker, muhabir İslam Keleş ve İrem Delice gözaltına alındı. Adli kontrolle serbest bırakılan gazetecilerden İrem Delice, savcılığın itirazı üzerine tutuklandı.
HABERLER VE SOSYAL MEDYA PAYLAŞIMLARI SORUŞTURMA KONUSU OLDU
Raporda, gazetecilerin haberleri ve açıklamaları nedeniyle yürütülen soruşturma ve davalara da yer verildi. İzmir Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Dilek Gappi, AKP ve MHP’li yöneticilerin İzmir’de gazetecilere yönelik tutumlarına ilişkin açıklaması nedeniyle ifade verdi. Ertuğrul Özkök hakkında katıldığı bir yayındaki sözleri nedeniyle soruşturma başlatıldı.
Gazeteci İsmail Arı hakkında eski RTÜK Başkanı Ebubekir Şahin’e yönelik mesajı nedeniyle dava açıldı. Gazeteci Canan Coşkun ve belgeselci Kazım Kızıl hakkında ise Rabia Naz davası kapsamında, olaydan yedi yıl sonra dava açıldığı belirtildi. Ruşen Çakır, Yavuz Oğhan ve Şaban Sevinç de İBB davasında hâkim karşısına çıkarıldı.
İlke TV muhabiri Zilan Azad, Yeni Yaşam Gazetesi Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Ahmet Güneş ve Genel Yayın Yönetmeni Mehmet Ali Çelebi hakkında yaptıkları haberler nedeniyle soruşturma açıldığı aktarıldı.
Gazeteci Can Bursalı ile Trabzon 360 Haber’in İmtiyaz Sahibi Hatice Aksoy ve Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Muhsin Aksoy, haberleri ve sosyal medya paylaşımları nedeniyle gözaltına alındı. Kemal Öztürk de bir televizyon programındaki ifadeleri nedeniyle gözaltına alınan gazeteciler arasında yer aldı.
BirGün muhabiri Sarya Toprak ile Alman ARD TV muhabiri Sener Azak, “Ailem Güvende” operasyonlarını protesto eden eylemleri takip ederken gözaltına alındı. Urfa’da meydana gelen depreme ilişkin sosyal medya paylaşımları nedeniyle gazeteciler Mehmet Toprak, Halil Biter ve Kenan Bayık da gözaltına alındı.
Raporda gazetecilerin haber takibi sırasında saldırı ve engellemelerle karşılaştığı olaylar da sıralandı. 24 TV kameramanı Fatih Coşkun’un, Silivri açıklarında batan Tuğberk İmamoğlu gemisindeki arama kurtarma çalışmalarını takip ederken saldırıya uğradığı belirtildi. AS TV muhabiri Oğuz Aksu ve kameramanının Bursa Büyükşehir Belediyesi Meclisi toplantısını takip etmesinin bir belediye çalışanı tarafından engellendiği, Urfa’da haber takibi yapan üç kadın gazetecinin ise sözlü ve fiziki saldırıya maruz kaldığı aktarıldı.
EYLÜL AYINDA YAKLAŞIK 1.350 SOSYAL MEDYA HESABINA ERİŞİM ENGELİ
Raporda, sosyal medya hesapları ve haber sitelerine yönelik erişim engellerinin de arttığı belirtildi. Çakırözer’in paylaştığı verilere göre, yalnızca eylül ayında yaklaşık 1.350 sosyal medya hesabına erişim engeli getirildi.
T24’ün internet sitesine erişimin tamamen engellendiği belirtilen raporda, Evrensel, Kısa Dalga ve Mezopotamya Ajansı’nın internet siteleri ile X hesaplarına yönelik erişim engellerine de yer verildi.
Erişim engeli getirilen hesaplar arasında gazeteciler Alican Uludağ, Özlem Akarsu Çelik, Hilmi Hacaloğlu, Canan Kaya, Nasuh Bektaş, Fırat Fıstık, Sarya Toprak, Şirin Payzın, Furkan Karabay ve Ali Tarakçı’nın hesapları da sıralandı. Ekonomi alanında yorum yapan Veysel Ulusoy, Emre Şirin, İnan Mutlu ve Prof. Dr. Barış Övgün ile Umut-Sen kurucularından Başaran Aksu’nun sosyal medya hesaplarının da erişime engellendiği kaydedildi.
Uluslararası Af Örgütü, Hak İnisiyatifi, Barış Akademisyenleri, Kadın Koalisyonu, Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu, Aile Dayanışma Ağı, ALİKEV ve Türkiye Psikiyatri Derneği’nin de aralarında bulunduğu çok sayıda hak örgütü ve meslek kuruluşunun hesaplarına erişim engeli getirildiği belirtildi.
Erişim engellerini belgeleyen Prof. Dr. Yaman Akdeniz ile İfade Özgürlüğü Derneği, Engelli Web ve MLSA’nın sosyal medya hesaplarının da engellendiği raporda yer aldı.
FON KRİZİNE İLİŞKİN HABERLER DE ERİŞİM ENGELLERİNİN HEDEFİNDE
Rapora göre, ağustos ve eylül aylarında sosyal medya hesaplarının yanı sıra kamuoyunu ilgilendiren çok sayıda habere de erişim engeli getirildi. Bunlar arasında fon krizinde bazı yatırım ve portföy yönetim şirketleri ile bu şirketlerin yönetici ve ortaklarının tanınmış isimlerle bağlantılarına ilişkin haberler de bulunuyor.
Raporda ayrıca “Şeytantepe” belgeseli, Özlem Çerçioğlu’nun ailesinin TOGG’la ticari ilişkisine dair haberler, eski Merkez Bankası Başkanı Hafize Gaye Erkan’ın komşularıyla yaşadığı sorunlara ilişkin haberler, Zülfikarlar Holding bünyesindeki şirketler ve yöneticiler hakkındaki soruşturma, tutuklama ve konkordato haberleri de erişim engeli getirilen içerikler arasında sayıldı.
Rojin Kabaiş soruşturmasına ilişkin haberler ile eski Sağlık Bakanı ve Medipol Hastanesi hakkındaki dosya haberlerinin de engellemelerden etkilendiği belirtildi.
Çakırözer, gazetecilere yönelik gözaltı ve tutuklamalarla haber siteleri ve sosyal medya hesaplarına getirilen erişim engellerinin toplumun haber alma hakkını kısıtladığını savundu.
